รู้จัก Programmable Payment และรูปแบบการเงินดิจิทัลแห่งอนาคต
ในยุคดิจิทัลที่เทคโนโลยีมีการพัฒนาอย่างรวดเร็ว การชำระเงินและการทำธุรกรรมทางการเงินก็ได้รับการปรับปรุงให้มีความสะดวกสบายและปลอดภัยมากยิ่งขึ้น หนึ่งในนวัตกรรมที่กำลังได้รับความสนใจคือ "Programmable Payment" ซึ่งเป็นการชำระเงินที่สามารถกำหนดเงื่อนไขและดำเนินการโดยอัตโนมัติ บทความนี้จะพาไปรู้จักกับ Programmable Payment ความแตกต่างระหว่าง Programmable Payment และ Programmable Money การทดสอบ Programmable Payment ในประเทศไทย รวมถึงศัพท์เทคนิคที่น่าสนใจในโลกการเงินดิจิทัล
Programmable Payment คืออะไร?
Programmable Payment คือ การชำระราคาที่มีการกำหนดเงื่อนไขอัตโนมัติ เป็นการชำระเงินที่สามารถกำหนดเงื่อนไขล่วงหน้าและดำเนินการโดยอัตโนมัติเมื่อเงื่อนไขที่กำหนดไว้ถูกต้อง ตัวอย่างเช่น การตั้งค่าการชำระเงินค่าเช่าอัตโนมัติในวันที่กำหนด หรือการชำระเงินเมื่อสินค้าถูกจัดส่งถึงผู้รับ หรือ ที่เกี่ยวกับหน่วยข้อมูลอิเล็กทรอนิกส์ที่ถูกสร้างขึ้นบน DLT (Distributed Ledger Technology) เทคโนโลยีบัญชีแยกประเภทแบบกระจายศูนย์ ซึ่งช่วยให้ข้อมูลธุรกรรมถูกบันทึกและจัดเก็บบนเครือข่ายคอมพิวเตอร์หลายเครื่องโดยไม่มีศูนย์กลางควบคุม และ Smart Contract หรือเทคโนโลยีอื่นใดในลักษณะเดียวกัน โดยมีการกำหนดเงื่อนไขในการทำธุรกรรมอัตโนมัติไว้ล่วงหน้า ซึ่งเทคโนโลยีนี้จะช่วยให้การทำธุรกรรมเป็นไปอย่างปลอดภัย โปร่งใส และลดความจำเป็นในการใช้ตัวกลาง

ที่มา bot.or.th
เงื่อนไขการทดสอบ Programmable Payment ภายใต้ Enhanced Regulatory Sandbox
1. มีมูลค่าคงที่โดยอิงกับมูลค่าเงินบาท (1 หน่วยมีมูลค่าเท่ากับ 1 บาท) โดยมีเงินหนุนหลังไม่น้อยกว่ามูลค่าของหน่วยข้อมูลที่ถูกสร้างขึ้น
2. ระบุสิทธิของผู้ถือหน่วยข้อมูล (redemption right) โดยผู้ถือหน่วยข้อมูลต้องสามารถเปลี่ยนหน่วยข้อมูลกลับเป็นเงินบาทได้ตาม SLA ที่กำหนดไว้
3. มีการบริหารความเสี่ยงและกระบวนการต่าง ๆ ที่เหมาะสม เช่น IT Risk / BCP / KYC / KYB / Client Suitability Assessment โดยลูกค้าที่เข้าทดสอบต้องไม่ใช่กลุ่มเปราะบาง
4. ห้ามนำไปใช้ตามลักษณะที่ ธปท. กำหนด เช่น นำไปใช้เกินขอบเขตของการทดสอบ นำไปใช้ในลักษณะที่เพิ่มความเสี่ยงการเกิดเจ้าหนี้เงินฝาก นำไป listing ในศูนย์ซื้อขายสินทรัพย์ดิจิทัล นำไปเก็งกำไร เป็นต้น
ความแตกต่างระหว่าง Programmable Payment และ Programmable Money
- Programmable Payment: การชำระเงินที่สามารถกำหนดเงื่อนไขการชำระเงินล่วงหน้าและดำเนินการโดยอัตโนมัติเมื่อเงื่อนไขที่กำหนดไว้ถูกต้อง
- Programmable Money: เงินที่ถูกเข้ารหัสด้วยเงื่อนไขเฉพาะ ทำให้สามารถกำหนดวิธีการใช้จ่ายหรือข้อจำกัดต่าง ๆ ได้ เช่น เงินที่สามารถใช้ได้เฉพาะกับสินค้าหรือบริการบางประเภท
Programmable Money มักเกี่ยวข้องกับสกุลเงินดิจิทัลที่ออกโดยธนาคารกลาง (CBDC) ซึ่งสามารถกำหนดเงื่อนไขการใช้จ่ายได้ตามนโยบายที่กำหนดไว้
การเริ่มทดสอบ Programmable Payment ในไทย
ประเทศไทยได้เริ่มต้นการทดสอบ Programmable Payment เพื่อเตรียมความพร้อมสำหรับการนำมาใช้ในอนาคต ธนาคารแห่งประเทศไทย (ธปท.) ได้เปิดโครงการทดสอบการชำระเงินที่มีการกำหนดเงื่อนไขอัตโนมัติ โดยเปิดรับสมัครผู้ให้บริการทางการเงินและบริษัทที่สนใจเข้าร่วมโครงการได้
ล่าสุดเมื่อ 28 มกราคม 2568 Bitkub Chain เครือข่ายบล็อกเชนที่ถูกพัฒนาขึ้นโดยบริษัท บิทคับ บล็อคเชน เทคโนโลยี จำกัด ยังได้เปิดการทดสอบการชำระเงินแบบ Programmable Payment ภายใต้กรอบ Enhanced Regulatory Sandbox ซึ่งเป็นสื่อกลางการชำระเงินที่หนุนหลังด้วยเงินบาทบนระบบนิเวศของ Bitkub Chain ด้วย
ศัพท์เทคนิคน่ารู้เกี่ยวกับการเงินดิจิทัล

1. Digital Payment: การชำระเงินผ่านช่องทางดิจิทัล เช่น การโอนเงินผ่านแอปพลิเคชันธนาคาร หรือการชำระเงินผ่านระบบออนไลน์
2. Digital Money: เงินในรูปแบบดิจิทัลที่สามารถใช้ในการทำธุรกรรมออนไลน์ เช่น เงินในบัญชีธนาคารอิเล็กทรอนิกส์
3. E-money: เงินอิเล็กทรอนิกส์ที่ถูกเก็บในอุปกรณ์อิเล็กทรอนิกส์หรือเซิร์ฟเวอร์ และสามารถใช้ในการชำระค่าสินค้าและบริการ
4. E-payment: การชำระเงินผ่านช่องทางอิเล็กทรอนิกส์ เช่น การชำระเงินผ่านบัตรเครดิตหรือบัตรเดบิต
5. Smart Contract: โปรแกรมที่ทำงานบนบล็อกเชน ซึ่งดำเนินการตามเงื่อนไขที่กำหนดไว้ล่วงหน้าโดยอัตโนมัติ
6. Blockchain: เทคโนโลยีที่ใช้ในการเก็บข้อมูลแบบกระจายศูนย์ ซึ่งช่วยเพิ่มความปลอดภัยและโปร่งใสในการทำธุรกรรม
7. Cryptocurrency: สกุลเงินดิจิทัลที่ใช้เทคโนโลยีการเข้ารหัสเพื่อความปลอดภัย เช่น Bitcoin หรือ Ethereum
8. Central Bank Digital Currency (CBDC): สกุลเงินดิจิทัลที่ออกโดยธนาคารกลาง ซึ่งมีมูลค่าเทียบเท่ากับสกุลเงินของประเทศ
9. Stablecoin: สกุลเงินดิจิทัลที่มีมูลค่าคงที่ โดยมักจะผูกกับสินทรัพย์ที่มีมูลค่าคงที่ เช่น เงินดอลลาร์สหรัฐ
10. Decentralized Finance (DeFi): ระบบการเงินที่ทำงานบนบล็อกเชน โดยไม่ต้องพึ่งพาตัวกลาง เช่น ธนาคาร
Programmable Payment นับเป็นนวัตกรรมที่มีศักยภาพในการเปลี่ยนแปลงวิธีการชำระเงินในอนาคต ด้วยความสามารถในการกำหนดเงื่อนไขและดำเนินการโดยอัตโนมัติ ทำให้การทำธุรกรรมมีความปลอดภัย โปร่งใส และมีประสิทธิภาพมากยิ่งขึ้น ประเทศไทยได้เริ่มต้นการทดสอบและพัฒนาเทคโนโลยีนี้ เพื่อเตรียมความพร้อมสำหรับการนำมาใช้ในอนาคต
เนื้อหาโดย bitkub.com
อ้างอิง: bitkub.com/blog, bot.or.th, forbesthailand.com, efinancethai.com
คำเตือน: คริปโทเคอร์เรนซีและโทเคนดิจิทัลมีความเสี่ยงสูง ท่านอาจสูญเสียเงินลงทุนได้ทั้งจํานวน โปรดศึกษาและลงทุนให้เหมาะสมกับระดับความเสี่ยงที่ยอมรับได้







