Strategy of MicroStrategy
จากข่าวที่บริษัทหลายๆบริษัททั่วโลกเริ่มเข้ามาถือ Bitcoin ด้วยหลายสาเหตุ และบริษัท MicroStrategy (หรือชื่อใหม่ “Strategy฿”) ก็เป็นบริษัทมหาชนของสหรัฐอเมริกาที่ถือว่าเป็นหัวหอกในการสะสม Bitcoin รายใหญ่ที่สุดในโลก โดยปัจจุบัน Strategy฿ ถือครอง Bitcoin กว่า 500,000 เหรียญ อยู่ในงบดุลของบริษัท ซึงการเลือกถือสินทรัพย์ที่ผันผวนสูงอย่าง Bitcoin จำนวนมหาศาลเช่นนี้ ย่อมส่งผลให้ผลประกอบการของบริษัทผันแปรตามราคา Bitcoin อย่างมาก วันนี้เลยอยากมาชวนคุยเรื่องของ Strategy฿ กันครับ
Strategy฿ เคยเป็นบริษัทซอฟต์แวร์สำหรับวิเคราะห์ข้อมูลในทางธุรกิจด้าน Business Intelligence ที่ก่อตั้งโดย Michael Saylor และเพื่อนอีก 2 คนจาก MIT (Massachusetts Institute of Technology) ในปี 1989 ซึ่งบริษัทก็ประสบความสำเร็จ มีลูกค้ามากมาย เช่นบริษัทยักษ์ใหญ่อย่าง McDonald และสามารถจดทะเบียนเข้าตลาดหลักทรัพย์ได้สำเร็จหลังจากเริ่มธุรกิจได้เพียง 3 ปี แต่เมื่อเกิดวิกฤตโควิท บริษัทได้รับผลกระทบอย่างหนัก ในปี 2020 ทาง Michael Saylor ซึ่งเป็น CEO จึงได้เปลี่ยนแนวทางการบริหารเงินในบริษัท โดยนำเงินสดของบริษัทเข้าไปลงทุนใน Bitcoin โดย แปลง “เงินสดสำรอง” บนงบดุลของบริษัท ด้วยการซื้อ BTC มูลค่า $250 ล้าน เพราะเชื่อว่า “เงินสดกำลังสูญเสียมูลค่า” จากอัตราเงินเฟ้อ และ Bitcoin คือ “ทองคำดิจิทัล” ที่จะรักษามูลค่าได้ในระยะยาว
ซึ่งหลังจากนั้นก็ขยายพอร์ต Bitcoin ของบริษัทไปเรื่อยๆ ด้วยเงินสด รายได้จากธุรกิจ และล่าสุดมีการออก Convertible Bonds (หุ้นกู้แปลงสภาพ) ระดมเงินทุนหลายพันล้านดอลลาร์เพื่อนำไปซื้อ BTC โดยเฉพาะ โดยมีนโยบายเป็นการลงทุนระยะยาว ไม่หวังการเก็งกำไรระยะสั้น จนปัจจุบันกลายเป็นหนึ่งในผู้สนับสนุน Bitcoin รายใหญ่ที่สุดของโลก
ความเสี่ยงของ Strategy฿
ในช่วงแรกที่ Bitcoin ผันผวนราคาตกต่ำ Strategy฿ ต้องบันทึกผลขาดทุนด้อยค่ามหาศาล (impairment loss) จากมูลค่า Bitcoin ที่ลดลง เช่น ไตรมาสที่ 4 ปี 2024 บริษัทขาดทุนสุทธิถึง $670.8 ล้าน ส่วนใหญ่เกิดจากการบันทึกด้อยค่า Bitcoin มูลค่ากว่า $1.01 พันล้าน (อย่างไรก็ตามในเคสนี้ ตั้งแต่ปี 2025 เป็นต้นมา กฎบัญชีใหม่ของทางสหรัฐอเมริกาอนุญาตให้ใช้ราคา fair value สะท้อนมูลค่าตลาดของคริปโต ทำให้ไม่ต้องบันทึกด้อยค่าขาดทุนขนาดใหญ่แบบเดิมอีกต่อไป)
เพื่อบริหารความเสี่ยงและสร้างผลตอบแทนเพิ่มเติมจาก Bitcoin นี้ Strategy฿ ได้เริ่มใช้กลยุทธ์ “Options” กับ Bitcoin ที่ถืออยู่ ซึ่งนับเป็นแนวทางใหม่ที่น่าสนใจในวงการ การใช้เครื่องมืออนุพันธ์อย่างออปชันช่วยให้บริษัทสามารถป้องกันความเสี่ยงด้านราคาบางส่วน และในขณะเดียวกันอาจสร้างรายได้เสริมจากค่า premium ของออปชัน โดยไม่จำเป็นต้องขาย Bitcoin ออกจากคลังโดยตรง แนวทางนี้คล้ายกับการที่บริษัทประกันความเสี่ยงราคา (hedging) ในตลาดการเงินแบบดั้งเดิม แต่ถูกประยุกต์ใช้กับสินทรัพย์ดิจิทัลที่มีความผันผวนสูง
กลยุทธ์ Option ที่ Strategy฿ นำมาใช้
เมื่อพูดถึง “การใช้ Option” กับ Bitcoin ที่ Strategy฿ ถืออยู่ กลยุทธ์หลักๆ ที่เกี่ยวข้องมี 3 รูปแบบ ได้แก่ Covered Call, Long Put (Protective Put) และ Collar Strategy แต่ละแบบมีวัตถุประสงค์และผลลัพธ์แตกต่างกัน ดังนี้
1. Covered Call – เก็บค่าเช่าจากการถือ Bitcoin
Covered Call คือกลยุทธ์ที่ผู้ลงทุน (หรือบริษัท) ซึ่งถือสินทรัพย์อยู่ (เช่น Bitcoin) ทำการ ขายสัญญาเรียกซื้อ (Call Option) บนสินทรัพย์นั้นให้กับผู้สนใจซื้อ สิ่งที่ “ปกป้อง” (cover) การขายออปชันนี้ก็คือสินทรัพย์ที่เราถืออยู่จริงนั่นเอง หากถึงเวลาผู้ซื้อออปชันมาใช้สิทธิ เราย่อมสามารถส่งมอบ Bitcoin ที่มีอยู่ให้ตามสัญญาได้โดยไม่ต้องไปหาซื้อเพิ่มในตลาด ดังนั้นความเสี่ยงจึงลดลงเมื่อเทียบกับการขาย call โดยไม่มีสินทรัพย์ (ที่เรียกว่า naked call)
แรงจูงใจสำคัญของการทำ covered call คือการรับ ค่า Premium จากการขายออปชันเป็น รายได้ทันที โดยหากราคาของ Bitcoin ไม่ทะลุระดับ strike price ที่กำหนดไว้ก่อนออปชันหมดอายุ ผู้ซื้อจะไม่ใช้สิทธิและเรา (ในฐานะผู้ขาย) จะได้เก็บค่า premium นั้นเป็นกำไรเต็มๆ โดยยังคงถือ Bitcoin ไว้ต่อไป กลยุทธ์นี้นิยมใช้เมื่อนักลงทุนมองว่าราคาเหรียญน่าจะทรงๆ หรือขึ้นไม่มากในช่วงเวลาหนึ่ง การขาย call จึงเปรียบเสมือน “เก็บค่าเช่า” ระหว่างที่ถือครองสินทรัพย์ ซึ่ง เป็นการสร้างรายได้เสริมที่แน่นอนขึ้นมาทันทีจากสินทรัพย์ที่ยังไม่ได้ขาย
อย่างไรก็ตาม covered call มีข้อเสียที่ต้องแลกมาคือ จำกัดโอกาสทำกำไรหากราคาสินทรัพย์พุ่งสูงเกินราคาใช้สิทธิ เพราะผู้ขายจะถูกบังคับให้ขาย Bitcoin ที่ราคา strike (ตามสัญญา) ไม่ว่าตลาดตอนนั้นจะแพงกว่ามากแค่ไหนก็ตาม กล่าวคือ เรา “สละ” ส่วนต่างกำไรเหนือราคา strike ไป เพื่อแลกกับค่า premium ที่ได้รับตั้งแต่แรก นอกจากนี้กลยุทธ์นี้ให้ความคุ้มครองด้านขาลงเพียงเล็กน้อยเท่านั้น – หากราคาลง ผู้ขาย call ยังขาดทุนมูลค่าพอร์ตอยู่ เพียงแต่ค่า premium ที่ได้รับมาช่วยลดทอนการขาดทุนลงบางส่วน (เป็นเหมือนกันชนเล็กๆ เท่านั้น) ดังนั้น MicroStrategy จึงต้องเลือกอย่างระมัดระวังว่าจะขาย call options ที่ราคาใช้สิทธิเท่าไร (มักเลือก strike ที่สูงกว่าราคาตลาดพอสมควร เพื่อไม่ให้ถูกเรียกใช้สิทธิง่ายๆ) และขายในปริมาณแค่ไหนของ Bitcoin ที่ถือ (อาจไม่ถึงกับขายบนทั้งหมด เพราะหากราคาพุ่งแรง บริษัทจะเสียโอกาสอย่างมาก)
Strategy฿ ใช้กลยุทธ์ Covered Call ดำเนินกลยุทธ์แนวนี้เพื่อสร้าง “yield” จาก Bitcoin ที่ถืออยู่ โดยเปลี่ยนความผันผวนให้เป็นรายได้บริษัท เพราะ Strategy฿ คงจะไม่ขาย call ในสัดส่วนสูงเกินไป เพราะหากราคาพุ่งขึ้นมาก บริษัทไม่ต้องการถูกบังคับขาย Bitcoin (ซึ่งขัดกับปรัชญา “HODL” ของผู้บริหารอย่าง Michael Saylor ที่ประกาศมาตลอดว่าจะไม่ขาย BTC ที่ถือ) ดังนั้นกลยุทธ์ covered call ของบริษัทน่าจะเน้นขาย out-of-the-money calls (เช่น strike สูงกว่าราคาปัจจุบัน 20-30%) ในระยะสั้น และอาจทยอย roll over (ปิดออปชันเก่าเปิดสัญญาใหม่) ไปเรื่อยๆ เพื่อเก็บค่า premium เป็นงวดๆ โดยพยายามหลีกเลี่ยงไม่ให้สัญญาหมดอายุ in-the-money มากนัก นั่นหมายความว่าบริษัทเลือกเก็บ “ดอกเบี้ย” จากการถือ Bitcoin โดยยอมสละส่วนหนึ่งของศักยภาพกำไรในกรณีที่ราคาพุ่งแรงเกินคาดเท่านั้น
2. Long Put (Protective Put) – ประกันภัยมูลค่า Bitcoin
Long Put หรือ Protective Put เป็นกลยุทธ์ตรงกันข้ามกับ covered call กล่าวคือ แทนที่จะขายสิทธิออกไปเพื่อเก็งค่าเบี้ยประกัน Long Put คือการ ซื้อสัญญาขาย (Put Option) บนสินทรัพย์ที่เราถือ เพื่อป้องกันความเสี่ยงราคาตกฮวบเหมือนซื้อประกัน การซื้อ put option ให้สิทธิแก่ MicroStrategy ในการ “ขาย” Bitcoin จำนวนหนึ่งที่ราคาที่กำหนด (strike) ภายในเวลาที่กำหนด ไม่ว่าราคาตลาดจะตกต่ำแค่ไหน หากบริษัทถือ put ไว้ก็อุ่นใจได้ว่าจะสามารถขาย Bitcoin ได้ที่ราคานั้น (อาจเลือก strike ต่ำกว่าราคาปัจจุบันเล็กน้อย เช่น เผื่อไว้กรณีเลวร้าย)
กลยุทธ์นี้เหมือนซื้อประกันภัยทรัพย์สิน โดยจ่ายค่าเบี้ยประกันเป็นราคาของออปชัน ทุกไตรมาสหรือทุกงวดที่ต้องการความคุ้มครอง เป้าหมายหลักคือ จำกัดความเสี่ยงขาลง ของพอร์ต ถ้าเกิดเหตุการณ์ไม่คาดฝัน (เช่น Bitcoin ร่วงเกินคาด) บริษัทก็สามารถใช้สิทธิ put ขายเหรียญที่ถือในราคาประกันได้ ทำให้ขาดทุนไม่เกินระดับที่ยอมรับได้ แนวคิด protective put นี้เปรียบได้กับการทำประกันราคา นั่นเอง
ข้อดีคือ protective put ไม่จำกัดเพดานกำไรด้านบน กล่าวคือ ถ้าราคา Bitcoin ทะยานขึ้น บริษัทก็ได้กำไรเต็มๆ จากเหรียญที่ถือ (ต่างจากขาย call ที่จำกัด upside) มีเพียงต้นทุนค่าเบี้ยออปชันเท่านั้นที่หักออกจากกำไร (ค่าเบี้ยที่จ่ายไปทำให้กำไรสุทธิลดลงเล็กน้อย)ยิ่งความผันผวนสูง ค่าเบี้ย put ก็ยิ่งแพง ถือเป็นต้นทุนในการ hedge ที่บริษัทต้องพิจารณาเทียบกับประโยชน์
สำหรับ Strategy฿ เป็นไปได้ว่าบริษัทไม่ได้ซื้อ put ตลอดเวลาเต็มจำนวนของพอร์ต เพราะจะมีค่าใช้จ่ายสูงมาก (Bitcoin ที่ถืออยู่นับแสนเหรียญ หากซื้อประกันทุกเหรียญจะสิ้นเปลือง) แต่น่าจะใช้แบบ selective hedging คือซื้อ put ในบางช่วงที่คาดว่าความเสี่ยงสูง หรือปริมาณบางส่วนของพอร์ตเพื่อคุ้มครองความเสี่ยงกรณีเลวร้าย เช่น อาจซื้อ put จำนวนพอควรที่ระดับราคาต่ำกว่า cost basis ของบริษัทเล็กน้อยเพื่อป้องกันการขาดทุนในงบดุลเกินไปกว่านั้น เป็นต้น การใช้ protective put จะมีประโยชน์มากในภาวะตลาดหมีหรือก่อนเหตุการณ์สำคัญที่อาจทำให้ราคาดิ่ง นอกจากนี้ เมื่อกฎบัญชีใหม่มีผล การถือ put จะยิ่งช่วยลดความผันผวนในงบกำไรขาดทุนได้ เพราะหากราคาตลาดตก บริษัทจะบันทึกขาดทุนจาก Bitcoin ที่ถือ แต่ในขณะเดียวกัน put options ที่ซื้อไว้จะมีมูลค่าเพิ่มขึ้นมาชดเชย (กลายเป็นกำไรจากอนุพันธ์ในงบ) ทำให้ผลสุทธิไม่เหวี่ยงหนักจนเกินไป
3. Collar Strategy – ทั้งกันตกทั้งล๊อคกำไรในกรอบที่ยอมรับได้
Collar เป็นการผสมผสานกลยุทธ์สองด้านเข้าด้วยกัน กล่าวคือ ทำ Protective Put พร้อมกับ Covered Call ในเวลาเดียวกัน บนปริมาณสินทรัพย์ที่เท่ากัน การทำ collar หมายความว่า Strategy฿ จะทำสองดีลพร้อมกัน ได้แก่ (1) ซื้อ put ที่ราคาต่ำกว่าตลาดเพื่อคุ้มครองขาลง และ (2) ขาย call ที่ราคาสูงกว่าตลาดเพื่อเก็บค่าเบี้ยและยอมจำกัดขาขึ้น ช่วงราคาระหว่าง strike ของ put กับ strike ของ call ก็คือกรอบราคาที่บริษัท “ล็อค” ผลลัพธ์ไว้ – หากราคาอยู่ในช่วงนี้จะไม่ได้ใช้สิทธิใดๆ, ถ้าราคาต่ำกว่า put บริษัทก็ใช้สิทธิขาย Bitcoin ที่ราคา floor ที่กำหนด (จำกัดขาดทุน), ถ้าราคาสูงเกิน strike ของ call บริษัทก็ต้องยอมขาย Bitcoin ที่ราคา cap นั้น (จำกัดกำไร)
สิ่งที่ทำให้กลยุทธ์ collar น่าสนใจคือ มักออกแบบให้ “เกือบไม่ต้องจ่ายค่าใช้จ่ายใดๆ” เพราะค่าเบี้ยที่ได้จากการขาย call นั้น นำมาจ่ายเป็นค่าเบี้ยซื้อ put ได้พอดี (หรือใกล้เคียง) พูดง่ายๆ คือได้ประกันภัยฟรี โดยยอมสละกำไรบางส่วนข้างบนเพื่อแลกกับความคุ้มครองข้างล่าง
สำหรับ Strategy฿ เป็นไปได้ว่าบริษัทอาจใช้ collar เมื่อสถานการณ์เอื้ออำนวย เช่น ในช่วงตลาด sideway หรือในช่วงที่ต้องการปกป้องงบการเงินระยะสั้น (เช่น ใกล้วันปิดงบรายไตรมาส) เพื่อป้องกันการด้อยค่ารุนแรง Collar จะมีประโยชน์มากตรงที่ ไม่ต้องใช้เงินสดจ่าย (หรือใช้น้อยมาก) การทำ collar จึงช่วยบริหารความเสี่ยงโดยไม่เพิ่มภาระเงินสด บริษัทอื่นๆ อย่างบางเหมือง Bitcoin ก็ใช้กลยุทธ์ collar ในการล็อคราคาขายล่วงหน้าของเหรียญที่ขุดได้ เช่น ซื้อ put ที่ราคาต้นทุนเหมืองและขาย call ที่ราคาที่มีกำไร เพื่อรับประกันว่าจะไม่ขาดทุนและยอมจำกัดกำไรไว้ เป็นต้น
การใช้กลยุทธ์ Option กับ Bitcoin จำนวนมหาศาลของ Strategy฿ ถือเป็นนวัตกรรมการบริหารการเงินที่ผสานโลกการลงทุนคริปโตกับเครื่องมืออนุพันธ์ขั้นสูงอย่างลงตัว บริษัทสามารถสร้างสมดุลระหว่างเป้าหมายและความเชื่อในระยะยาวในการสะสม Bitcoin กับการจัดการความเสี่ยงระยะสั้น (ผ่าน hedging และ yield generation) ได้ในระดับที่นักวิเคราะห์หลายคนชื่นชม Strategy฿ ใช้ความผันผวนเป็นโอกาส แทนที่จะมองเป็นภัยคุกคามเพียงด้านเดียว อย่างไรก็ตาม กลยุทธ์นี้ไม่ใช่ยาวิเศษไร้ข้อเสีย หากตลาดเคลื่อนไหวรุนแรงผิดไปจากคาด บริษัทก็ยังคงได้รับผลกระทบอยู่ เพียงแต่ในระดับที่ “ควบคุมและยอมรับได้” มากขึ้น
ในภาพรวม การตัดสินใจของ MicroStrategy ในการเริ่มใช้ออปชันกับ Bitcoin สะท้อนถึงวิวัฒนาการของแนวคิด “Bitcoin Treasury” ที่เริ่มเป็น mainstream มากขึ้นสำหรับบริษัทมหาชน เมื่อก่อนการถือ Bitcoin เยอะๆ อาจถูกมองว่าเสี่ยงเกินไปสำหรับบริษัทจดทะเบียน แต่ MicroStrategy ได้สร้าง playbook ใหม่ที่แสดงให้เห็นว่า หากมีการบริหารจัดการที่ดีด้วยเครื่องมือการเงินที่เหมาะสม การถือครอง Bitcoin จำนวนมากก็สามารถทำได้อย่างมีประสิทธิภาพ และอาจกลายเป็นมาตรฐานใหม่ให้บริษัทอื่นๆ เดินตาม และก็เริ่มมีตามมาหลายบริษัท โลกของการเงินกำลังถึงการเปลี่ยนแปลง มาร่วมกันติดตามกันนะครับ
บทความโดย : วรพจน์ ธาราศิริสกุล
Source
https://cointelegraph.com/news/microstrategy-now-strategy-reports-670-million-loss-q4
https://crypto.news/microstrategy-strategy-bitcoin-impairment-loss
https://corporatefinanceinstitute.com/resources/derivatives/protective-put
https://www.coindesk.com/opinion/2025/05/05/reflections-on-those-mstr-bitcoin-earnings
https://etc-group.com/fr/blog/crypto-research/is-micro-strategy-a-risk-for-bitcoin
https://www.npr.org/2022/07/21/1112689091/bitcoin-tesla-selloff







