Itochu และ Daikin Industries เตรียมร่วมกันเปิดธุรกิจสกัดอะลูมิเนียมจากเครื่องปรับอากาศเชิงพาณิชย์ที่ใช้แล้วในญี่ปุ่น โดยมีเป้าหมายลดการพึ่งพาการนำเข้าอะลูมิเนียมจากตะวันออกกลาง ซึ่งเป็นแหล่งนำเข้าสำคัญของญี่ปุ่นเกือบหนึ่งในสาม ขณะเดียวกันยังช่วยยกระดับการใช้วัตถุดิบหมุนเวียนในอุตสาหกรรมการผลิตของประเทศ
โครงการดังกล่าวจะดำเนินการผ่าน Itochu Metals บริษัทย่อยในโตเกียว โดยจะรับเครื่องปรับอากาศใช้แล้วจากอาคารสำนักงานและสถานประกอบการ ก่อนถอดแยกชิ้นส่วนสำคัญ เช่น heat exchangers และมอเตอร์ เพื่อนำไปให้ผู้แปรรูปเศษโลหะสกัดอะลูมิเนียม เหล็ก และทองแดงออกมาในความบริสุทธิ์สูงขึ้น กระบวนการนี้ช่วยเพิ่มมูลค่าให้กับของเสียอุตสาหกรรม และสร้างห่วงโซ่อุปทานที่พึ่งพาทรัพยากรภายในประเทศมากขึ้น
รีไซเคิลแอร์ใช้แล้วสร้างวัตถุดิบกลับสู่ระบบ
ข้อมูลของ Daikin ระบุว่า เครื่องปรับอากาศเชิงพาณิชย์ขนาดเล็กแบบผลิตจำนวนมาก 1 เครื่อง สามารถกู้คืนเศษโลหะและพลาสติกรีไซเคิลได้ราว 63 กิโลกรัม โดยเป็นอะลูมิเนียมประมาณ 7 กิโลกรัม และทองแดง 8 กิโลกรัม หากญี่ปุ่นสามารถรีไซเคิลแอร์เชิงพาณิชย์ได้ปีละ 300,000 เครื่อง ก็อาจกู้คืนอะลูมิเนียมได้ราว 2,000 เมตริกตัน และทองแดงอีก 2,300 ตัน ในรูปแบบเศษโลหะ ซึ่งเป็นปริมาณที่มีนัยสำคัญต่ออุตสาหกรรมต้นน้ำและโรงงานแปรรูปโลหะ
ความร่วมมือครั้งนี้สะท้อนว่าบริษัทญี่ปุ่นกำลังมองหาวิธีเพิ่มประสิทธิภาพการใช้ทรัพยากรท่ามกลางต้นทุนพลังงานและวัตถุดิบที่ผันผวน การรีไซเคิลจากสินค้าที่หมดอายุการใช้งานจึงไม่ใช่เพียงมาตรการด้านสิ่งแวดล้อม แต่ยังเป็นเครื่องมือบริหารความเสี่ยงทางธุรกิจในระยะยาว
ลดความเสี่ยงนำเข้าอะลูมิเนียมจากตะวันออกกลาง
ญี่ปุ่นนำเข้าอะลูมิเนียมเมทัลรวม 2.11 ล้านตัน ในปี 2025 โดย 28% หรือประมาณ 580,000 ตัน มาจากตะวันออกกลาง ตัวเลขดังกล่าวสะท้อนว่าแรงกดดันของซัพพลายเชนไม่ได้มาจากราคาเพียงอย่างเดียว แต่ยังเกี่ยวข้องกับความสามารถในการเข้าถึงวัตถุดิบในช่วงที่ภูมิรัฐศาสตร์โลกผันผวน หากเส้นทางการค้าเกิดความไม่แน่นอน โรงงานในญี่ปุ่นอาจเผชิญความเสี่ยงด้านต้นทุนและการส่งมอบวัตถุดิบโดยตรง
การสร้างแหล่งอะลูมิเนียมรีไซเคิลในประเทศจึงช่วยลดการพึ่งพาการนำเข้า และเพิ่มความมั่นคงของวัตถุดิบสำหรับผู้ผลิตในอุตสาหกรรมต่อเนื่อง โดยเฉพาะภาคเครื่องใช้ไฟฟ้า ยานยนต์ และการก่อสร้าง ซึ่งใช้อะลูมิเนียมเป็นส่วนประกอบสำคัญอย่างกว้างขวาง
สอดคล้องแนวโน้มเศรษฐกิจหมุนเวียนของญี่ปุ่น
โครงการของ Itochu และ Daikin ยังสอดรับกับแนวโน้ม เศรษฐกิจหมุนเวียน ที่ญี่ปุ่นให้ความสำคัญมากขึ้น โดยรัฐบาลและภาคเอกชนต้องการเพิ่มสัดส่วนวัสดุรีไซเคิลในผลิตภัณฑ์ที่ผลิตในประเทศ เป้าหมายระบุว่า อะลูมิเนียม ควรมาจากวัสดุรีไซเคิล 40% และ ทองแดง ควรอยู่ที่ 30% ซึ่งหากดำเนินการได้จริงจะช่วยลดการใช้ทรัพยากรใหม่ และลดการปล่อยคาร์บอนจากกระบวนการผลิตต้นน้ำ
นอกจากผลเชิงสิ่งแวดล้อม โครงการนี้ยังอาจสร้างโอกาสทางธุรกิจให้กับเครือข่ายคัดแยกและแปรรูปเศษโลหะในประเทศ ขณะเดียวกันยังช่วยให้ผู้ผลิตมีข้อมูลและการควบคุมวัสดุในวงจรการผลิตได้ดีขึ้นมากกว่าเดิม
ประเด็นสำคัญของความร่วมมือ
- เป้าหมายหลัก: รีไซเคิลอะลูมิเนียมจากแอร์ใช้แล้วในญี่ปุ่น
- หน่วยงานที่เกี่ยวข้อง: Itochu, Daikin Industries และ Itochu Metals
- ผลต่อซัพพลายเชน: ลดการพึ่งพานำเข้าอะลูมิเนียมจากตะวันออกกลาง
- ผลผลิตที่คาดได้: หากรีไซเคิล 300,000 เครื่องต่อปี อาจได้อะลูมิเนียม 2,000 ตัน และทองแดง 2,300 ตัน
- มิติระยะยาว: สนับสนุนเศรษฐกิจหมุนเวียนและความมั่นคงด้านวัตถุดิบ
ภาพรวมของโครงการสะท้อนว่าการรีไซเคิลไม่ได้เป็นเพียงกิจกรรมด้านสิ่งแวดล้อม แต่กำลังกลายเป็นกลไกสำคัญในการสร้างความยืดหยุ่นให้ซัพพลายเชนของญี่ปุ่นในยุคที่ความเสี่ยงจากภูมิรัฐศาสตร์และการแข่งขันด้านทรัพยากรทวีความรุนแรงมากขึ้น
